Woda to jeden z najcenniejszych zasobów naszej planety — dobro, które przez wieki traktowaliśmy jako oczywiste, a które dziś coraz wyraźniej wymaga naszej uwagi, troski i odpowiedzialnych wyborów. Właśnie temu poświęcony był tegoroczny Światowy Dzień Wody, obchodzony w naszej szkole w dniach 23–27 marca 2026 roku pod hasłem przewodnim „Wirtualna woda”. Przez cały tydzień uczniowie mieli okazję zetknąć się z tematyką wodną w różnych formach — od konkursu plastycznego, przez wystawę plakatową ‚Nie tylko suche fakty”, aż po zwieńczenie całej akcji: lekcję otwartą online, która odbyła się 23 marca 2026 roku za pośrednictwem platformy Microsoft Teams.
Organizatorzy
Wydarzenie zrealizowane zostało we współpracy z Polską Akcją Humanitarną (PAH) oraz Fundacją Code for Green — twórcą programu Code for Blue, dofinansowanego przez Narodowy Instytut Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego w ramach Rządowego Programu Fundusz Inicjatyw Obywatelskich NOWE FIO 2021–2030.
Koordynatorami projektu ze strony szkoły byli: Jerzy Danilewicz, Michał Kiełbus oraz Grzegorz Kalejta.
Przebieg wydarzenia
Lekcja otwarta zorganizowana została w dwóch blokach, obejmując łącznie cztery klasy szkoły. Pierwszy blok (godz. 11:30–12:30) skierowany był do uczniów klas II A oraz II C. Drugi blok (godz. 12:45–13:40) przeznaczony był dla klas III A i III C. Oba spotkania prowadzone były online z możliwością nagrywania, co pozwoliło utrwalić ich przebieg i udostępnić treści szerszemu gronu odbiorców.
Program obu bloków otworzyła Gabriela Romanowska, która przywitała uczestników i przedstawiła harmonogram spotkania. Następnie odbyła się projekcja filmu, prelekcja gościa specjalnego oraz wystąpienie uczniów realizujących program Code for Blue. Oliwia Dąbrowska poprowadziła lekcję z animacją edukacyjną PAH „Oszczędzanie wody to za mało” — zaproszeniem do spojrzenia na kwestię dostępu do wody na świecie z mniej oczywistej perspektywy, pokazującym, jak nasza codzienna konsumpcja powiązana jest z wodnymi wyzwaniami w najdalszych zakątkach globu — a przy tej okazji omówiła również wystawę plakatową ‚Nie tylko suche fakty”. Każdy z bloków zakończył się testem wiedzy w aplikacji Kahoot i wręczeniem nagród.
Gość specjalny – Pan Piotr Nieznański
Szczególnym punktem programu była projekcja filmu oraz prelekcja Pana Piotra Nieznańskiego — autora dokumentu, który towarzyszył nam podczas obu spotkań. Film przyjęty został z ogromnym zainteresowaniem i autentycznym wzruszeniem. Hipnotyzujące kadry rzek w ich pełnej krasie — rwących nurtów, rozlewisk, krajobrazów ukształtowanych przez wodę przez tysiąclecia — sprawiły, że przez chwilę zupełnie przestaliśmy być w szkole. Powrót do rzeczywistości po tym wizualnym doświadczeniu wymagał chwili. To kino, które zostaje długo w pamięci.
Podczas prelekcji Pan Piotr Nieznański poruszył wiele ważnych i praktycznych kwestii. Zwrócił uwagę między innymi na temat wody kranowej — podkreślił, że w Polsce woda z kranu jest regularnie badana i w pełni zdatna do picia, a jej jakość nie ustępuje wodzie butelkowanej. Sięgając po wodę z kranu, oszczędzamy pieniądze i jednocześnie rezygnujemy z kolejnej plastikowej butelki — przedmiotu, którego dalsza droga po wyrzuceniu jest co najmniej niepewna. To pozornie drobny wybór, a jego skumulowany efekt — ogromny.
Code for Blue — uczniowski pomysł na wodę
W programie obu bloków wystąpili uczniowie naszej szkoły realizujący program Code for Blue — inicjatywę Fundacji Code for Green, której celem jest wyposażenie nauczycieli i uczniów w wieku 12–17 lat w wiedzę i narzędzia pozwalające identyfikować problemy zasobów wodnych oraz wprowadzać efektywne rozwiązania w ich otoczeniu. Program stawia na naukę przez doświadczenie, realizowaną w długofalowych projektach opartych na współpracy — zarówno między uczniami, jak i między nauczycielami — rozwijając empatię i sprawczość młodych ludzi.
Nasi uczniowie podeszli do zadania z pełną powagą i zaangażowaniem. Szukali odpowiedzi na pytanie, jak realnie zmniejszyć zużycie wody w szkole — i przeszukali wszystkie możliwe ścieżki: od gotowych aplikacji do monitorowania zużycia wody, przez analizę zachowań użytkowników, aż po koncepcję tzw. szarej wody. Szara woda to ścieki, które — choć nie nadają się już do picia — wciąż są zbyt czyste, by marnować je w odpływie. Mowa o wodzie zużytej np. do mycia rąk, z pryszniców czy zlewów, która przy odpowiednim systemie może zostać ponownie wykorzystana do celów niewymagających wody pitnej, takich jak spłukiwanie toalet.
Efektem tych poszukiwań był śmiały i konkretny pomysł: japońska toaleta w szkole. W Japonii od lat popularnym rozwiązaniem jest umieszczanie małego zlewu bezpośrednio na zbiorniku spłuczki — woda użyta do mycia rąk spływa wprost do zbiornika i służy następnie do spłukiwania. Proste, eleganckie i skuteczne. Nasi uczniowie pokazali, że innowacja nie musi oznaczać wielkich nakładów — czasem wystarczy spojrzeć na wodę z zupełnie innej strony. Po wystąpieniu uczniowie przeprowadzili krótką ankietę wśród uczestników, zachęcając do refleksji nad własnymi nawykami wodnymi.
Konkurs plastyczny „Oszczędne i rozsądne zużycie wody pitnej”
W drugim bloku lekcji nastąpiło uroczyste rozstrzygnięcie konkursu plastycznego. Nadesłane prace zachwycały pomysłowością, wrażliwością i dojrzałością spojrzenia na problem gospodarowania wodą. Wyniki przedstawiają się następująco:
- miejsce — Aleksandra Żukowska
- miejsce — Aleksandra Słowikowska
- miejsce — Maja Kacprzyk
Wszystkim laureatkom serdecznie gratulujemy!
Eksperci wiedzy o wodzie — test Kahoot
Nieodłącznym elementem obu bloków był test wiedzy przeprowadzony w aplikacji Kahoot. Pytania dotyczyły zagadnień związanych z tematyką „wirtualnej wody”, gospodarką wodną i świadomą konsumpcją. Rywalizacja była wyrównana, a zaangażowanie uczniów — imponujące.
W bloku pierwszym tytuł Eksperta Wiedzy o Wodzie zdobyli:
- miejsce — Maksymilian Chrapowicki
- miejsce — Igor Milewski
- miejsce — Maciej Przyborowski
W bloku drugim najlepiej wypadli:
- miejsce — Weronika Brandt
- miejsce — Amelia Sławińska
- miejsce — Julia Jurkiewicz
Brawo dla wszystkich uczestników — wiedza o wodzie jest w bardzo dobrych rękach!
Podziękowania
Serdecznie dziękujemy młodzieży klas II A, II C, III A i III C oraz ich nauczycielom za aktywny udział, zaangażowanie i otwartosć na tematy, które — jak się okazuje — potrafią poruszyć, zaskoczyć i zainspirować do działania.
Szczególne podziękowania kierujemy do nauczycieli, którzy w tym dniu dołączyli do nas na platformie Microsoft Teams i uczestniczyli w wydarzeniu razem ze swoimi uczniami. Wasza obecność miała znaczenie — nie tylko organizacyjne, ale przede wszystkim ludzkie. Dziękujemy, że byliście z nami.
Wyjątkowym gościem naszego spotkania była Pani Iwona Danilewicz-Tylenda — specjalistka ds. komunikacji Fundacji Code for Green. Jej obecność na lekcji była dla nas wyróżnieniem i potwierdzeniem, że to, co robimy w szkole, ma znaczenie daleko poza jej murami.
Z radością witaliśmy również uczniów Zespołu Szkolno-Przedszkolnego im. ‚Na Bursztynowym Szlaku’ w Lewinie Kłodzkim, którzy dołączyli do nas online za pośrednictwem platformy Microsoft Teams. Swą osobistą obecnością zaszczyciła nas Pani Dyrektor Justyna Szełęga — mentor projektu Code for Blue — która połączyła się z nami przez Teams, co było dla nas szczególnym wyróżnieniem i dowodem na to, że woda łączy szkoły niezależnie od odległości.
Dziękujemy również wszystkim nauczycielom zaangażowanym w przygotowanie całotygodniowej akcji — za czas, pomysły i serce włożone w to przedsięwzięcie.